Η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου της Καβάλας για την αποθήκευση του CO2 που έλαβε χώρα την 07/07/2025 είναι ένα ΝΑΙ για το έργο με μια αποτυχημένη κατά την γνώμη επικοινωνιακή προσπάθεια να βαφεί αυτό το ΝΑΙ σε ΟΧΙ. Στη ουσία είναι μια θετική τοποθέτηση για το έργο όπως δείχνουν τα αποτελέσματα που καταγράφονται στην κάρτα που ακολουθεί:
Στην Πρωινή της Καβάλας διαβάζουμε ότι η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου είναι αρνητική εκτός εάν η ελληνική κυβέρνηση παρέχει εγγυήσεις:
„
- για το κατά πόσο η δέσμευση και αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα μπορεί να είναι αποτελεσματική για το κλίμα, δεδομένου ότι η ίδια επιτρέπει στη βιομηχανία να συνεχίσει να καίει μεγάλες ποσότητες ορυκτών καυσίμων,
- για τη λήψη όλων των απαραίτητων μέτρων προστασίας της ανθρώπινης ζωής και του περιβάλλοντος, πλησίον ενός αστικού κέντρου και μιας νήσου με υψηλή ανάπτυξη του τουρισμού και του πρωτογενή τομέα,
- για την παροχή σημαντικών αντισταθμιστικών ωφελειών στην τοπική κοινωνία σε ποσοστό επί των εσόδων, σε θέσεις εργασίας, σε έργα περιβαλλοντικού αποτυπώματος
- για περισσότερη ενημέρωση στο θέμα των αποτελεσμάτων.
„
Ας αναλύσουμε αυτές τις προϋποθέσεις/εγγυήσεις με τη σειρά.
#1
Μα μπορούμε να ξεκινήσουμε από την υπόθεση εργασίας ότι η ελληνική κυβέρνηση θα επηρεάσει την „Drill Baby Drill πολιτική“ των ΗΠΑ, δηλ. εξόρυξε, κάψε και θάψε όσα ορυκτά καύσιμα μπορείς; Τι αποτελεσματικότητα θα έχουν για το κλίμα τα 3 εκ. τόνοι CO2 που θα θάβουμε το χρόνο στον Πρίνο σε σχέση με τα περίπου 40 δις τόνους CO2 που παράγουμε στον πλανήτη; Για να θάψουμε ότι παράγουμε θα χρειασθούμε στον πλανήτη γύρω στις 20.000 εγκαταστάσεις σαν αυτή του Πρίνου ενώ σήμερα δεν έχουμε ούτε 50 σε λειτουργία, γύρω στις 6 στην Ευρώπη. Στο μόνο που βοηθάει αυτή η τοποθέτηση είναι στηρίξει τις ενέργειες που κάνει το λόμπι της πετρέλαιο-βιομηχανίας – International Association of Oil & Gas Producers Europe (IOGP Europe) – να περάσει τις θέσεις του για την περαιτέρω χρηματοδότηση των κλιματοσυμβολαίων (Carbon Contracts for Difference) και την ίδρυση μιας CCS Bank που θα διαχειρίζεται αυτά τα συμβόλαια.
Άρα αυτή είναι η πρώτη μπάλα που πετάει το του Δημοτικό Συμβούλιο στην εξέδρα. Καμία Ελληνική Κυβέρνηση δεν μπορεί να δώσει εδώ οποιαδήποτε εγγύηση, δεν μπορεί εκ των πραγμάτων να το κάνει.
#2
Αυτή η υπόθεση εργασίας είναι και λίγο κωμικοτραγική. H εγγύτητα των ταμιευτήρων είναι για την περιοχή μας σε συνδυασμό με την υψηλή σεισμικότητα ο πιο στρατηγικός παράγοντας, ο 𝙨𝙝𝙤𝙬 𝙨𝙩𝙤𝙥𝙥𝙚𝙧, 𝞽𝞸 𝞳𝞴𝞮𝞲𝞭ί 𝞹𝞸𝞾 𝞹𝞺έ𝞹𝞮𝞲 𝞶𝞪 𝞼𝞽𝞪𝞵𝞪𝞽ή𝞼𝞮𝞲 𝞽𝞸 𝙨𝙝𝙤𝙬, το κλειδί για να πούμε όχι. Είναι τυχαίο που ακόμα και οι εμπνευστές της τεχνολογίας, οι Νορβηγοί που έχουν και τεράστια οικονομικά οφέλη από το CCS, να κτίζουν παρόμοιες εγκαταστάσεις 150+ χιλ. από τις ακτές τους; Το monitoring (παρακολούθηση) και τα παρατηρητήρια που πρέπει να στηθούν είναι υψηλής τεχνολογίας που σήμερα δεν υπάρχει. Χρειάζονται, ρομπότ, δορυφόροι, αισθητήρες, και τελικά τεράστια computer center για την καταγραφή ,ανάλυση και εκτίμηση των δεδομένων. Ας υποθέσουμε ότι γίνεται η επένδυση, νομίζετε ότι αυτού του είδους οι υποδομές και θέσεις εργασίας θα υπάρχουν/δημιουργηθούν στη χώρα των Τεμπών; Τι νόημα έχει να απαιτώ κάτι από κάποιον που δεν μπορεί να το εγγυηθεί;
‘Αρα αυτή είναι η δεύτερη μπάλα που πετάει το του Δημοτικό Συμβούλιο στην εξέδρα. Καμία ελληνική κυβέρνηση δεν μπορεί να δώσει αυτή την εγγύηση για ασφάλεια μιας εγκατάστασης σε μια σεισμογενή περιοχή και 3 μίλια από τις ακτές… Ας σοβαρευτούμε λιγάκι! Η απόφαση είναι πολιτική!
#3
Εδώ πηδούν οι σύμβουλοι σε ένα μεγάλο και επικίνδυνο χωράφι στη λεγομένη „Παραβίαση της αρχής της προφύλαξης“. Αυτή η αρχή δεν αντισταθμίζεται. Στην εποχή της τεχνολογίας και της ανάπτυξης, τα μεγάλα έργα υπόσχονται πρόοδο. Όμως, πίσω από τις υποσχέσεις, κρύβονται κίνδυνοι που ούτε υπολογίζονται ούτε αντιμετωπίζονται. Η κοινωνία καλείται να πει «ναι ή όχι» – χωρίς να γνωρίζει το πραγματικό τίμημα. Εδώ δεν μιλάμε μόνο για τεχνικές αστοχίες, αλλά κυρίως για ηθική αποτυχία.
Όταν οι κίνδυνοι είναι αβέβαιοι αλλά πιθανόν καταστροφικοί, η αποφυγή τους είναι ηθική υποχρέωση. Τα απόβλητα, οι γεωλογικές αποθήκες, οι μη αναστρέψιμες περιβαλλοντικές επιπτώσεις – όλα αυτά τα «φορτώνουμε» σε ανθρώπους που δεν έχουν γεννηθεί ακόμα. Είναι αυτό δίκαιο; Όταν λίγοι επωφελούνται και οι πολλοί κινδυνεύουν. Οι οικονομικές ελίτ παίρνουν τα κέρδη, ενώ οι πολίτες σηκώνουν το βάρος. Αυτό λέγεται ανισότητα, όχι πρόοδος. Όπως έλεγε ο Max Weber: «Δεν αρκεί να έχεις καλές προθέσεις· πρέπει να αναλαμβάνεις την ευθύνη για τις συνέπειες». Όταν οι συνέπειες είναι άγνωστες ή ανεξέλεγκτες, η ευθύνη μετατρέπεται σε ρίσκο πάνω σε ανθρώπινες ζωές.
Αλλά πάνω από όλα είναι και θέμα ηθικότητας και σεβασμού. Όταν για λόγους ατομικής ωφελιμότητας οι άνθρωποι και η φύση χρησιμοποιούνται ως μέσα για οικονομικά σχέδια χάνεται ο σεβασμός. Εμείς στη Θάσο δεν θα γίνουμε το χωράφι των «παράπλευρων απώλειών». Είμαστε μια κοινωνία με φωνή και αξιοπρέπεια. Από λόγους σεβασμού και ηθικής ευθύνης, από το δικαίωμα για γνώση και συμμέτοχη όπως και από την ατράνταχτη υπακοή που έχουμε στη αρχή της προφύλαξης αρνούμαστε κάθε είδους αντισταθμιστικά μέτρα. Δεν θέλουμε να κτίσουμε το μέλλον μας πάνω στην αδικία και στην αβεβαιότητα.
#4
το μόνο επιχείρημα που θεωρώ απόλυτα σωστό.
Συμπεράσματα
Η συμπεριφορά των 21 σύμβουλων που ψήφισαν ΝΑΙ ήταν ένα κλασσικό δείγμα αυτό που λέμε «Cover Your Arse»-πολιτική ή CYA-πολιτική. Η απόφαση αυτή θα μείνει στην ιστορία, για γενεές. Είναι η „είμαι λίγο έγκυος πολιτική“. Οι 21 έλαβαν μέτρα για να προστατεύσουν τον εαυτό τους σε περίπτωση προβλήματος ή αποτυχίας και να απαλλαγούν από κάθε ευθύνη.
Ποια είναι τα μηνύματα που μας έστειλαν;
- «Εγώ προειδοποίησα» ή «Εγώ το ανέφερα».
- Αποφυγή ευθύνης: Προτιμάται να καθυστερούν οι αποφάσεις, να ανατίθενται ή να κατανέμονται σε πολλούς, ώστε κανείς να μην μπορεί να θεωρηθεί υπεύθυνος. Δηλ. σε απλά ελληνικά πετούμε τη μπάλα στην εξέδρα και αλλάζουμε σελίδα. Όχι έτσι!
- Ψευδής διαφάνεια: Προσποιείται ότι όλες οι διαδικασίες είναι διαφανείς και κατανοητές, ενώ ο πραγματικός σκοπός είναι η αποφυγή ευθύνης.
- Είναι μια κουλτούρα που βασίζεται στον φόβο. Άφησαν στον αέρα, το Δήμαρχο Θάσου, το Δημοτικό Συμβούλιο Θάσου και όλους τους κατοίκους της Θάσου αλλά και πολλούς από την Καβάλα. Οι ψηφοφόροι δεν θα το ξεχάσουν στις μελλοντικές εκλογές.
- Η πολιτική αυτή στερείται κατά την γνώμη μου ηθικότητας, επειδή υπονομεύει την εμπιστοσύνη, τη συνεργασία και το αίσθημα ευθύνης. Αντί για ειλικρινή επικοινωνία και συλλογική ευθύνη, δημιουργείται ένα κλίμα φόβου, αδιαφάνειας και νοοτροπίας της αυτοπροστασίας.
