Το αφήγημα της ενεργειακής μετάβασης και τα εργαλεία του
Πρωταρχικός στόχος της παρούσας μελέτης είναι η πανοραμική άποψη και η αλλαγή προοπτικής στη σκέψη από την τοπική γωνία Καβάλας/Θάσου στην ευρωπαϊκή προσέγγιση του θέματος. Το έργο CCS Prinos[1] δεν αποτελεί απλώς ένα τοπικό ζήτημα, αλλά είναι μέρος μιας πανευρωπαϊκής στρατηγικής για την αποκαρβονιοποίηση. Πρόκειται για την αναζήτηση της θέσης της Ελλάδας σε αυτό το πολύπλοκο θέμα, στο πλαίσιο μιας εθνικής αναπτυξιακής πολιτικής. Εάν συνεχιστεί μια πολιτική κάτω από την οπτική γωνία της θυσίας της εθνικής γης μας και με στόχο την προμήθεια καθαρής ενέργειας για εξαγωγικούς σκοπούς κυρίως για τα κέντρα δεδομένων του Βορρά ή το θάψιμο των CO2-ρυπων αυλή μας δεν θα παράγει ούτε θα δημιουργήσει προστιθέμενη αξία για τη χώρα μας.
Το έργο CCS στο Πρίνο δεν είναι ένα μεμονωμένο περιστατικό, αλλά μέρος της ευρύτερης στρατηγικής ενεργειακής πολιτικής, η οποία αποσκοπεί να μετατρέψει τη Βόρεια Ελλάδα και το Βόρειο Αιγαίο σε σημαντικό ενεργειακό κόμβο για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Για την περιοχή της Καβάλας και ειδικότερα για τη Θάσο, δημιουργείται έτσι ένα πεδίο αντιθέσεων μεταξύ του ρόλου της ως ενεργειακού κέντρου, της προστασίας του περιβάλλοντος και του τοπίου, καθώς και της σημασίας του τουρισμού για την τοπική οικονομία. Η τοπική οικονομία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τουρισμό και την εικόνα ενός ανέπαφου φυσικού και θαλάσσιου τοπίου. Για αυτούς τους λόγους υπάρχει ο φόβος από την πλευρά της τοπικής κοινωνίας ότι το έργο αυτό θα επηρεάσει αρνητικά την ελκυστικότητα της περιοχής ως first class τουριστικό προορισμό.
Η ανάλυση που ακολουθεί γενικεύει το έργο του Πρίνου και επικεντρώνεται στη νέα σχέση εξάρτησης ανάμεσα στην περιφέρεια και την μητρόπολη. Κυρίως θα ασχοληθούμε με ορισμένα βασικά χρηματοδοτικά εργαλεία που δημιούργησε η ΕΕ για την υλοποίηση της ενεργειακής μετάβασης και την ενίσχυση αυτής της εξάρτησης.
Λάμπρος Σακελλαρίου, Ιούνιος 2026




